Kiedy pojawił się diabeł

Znawcy tematu podkreślają, że pojawił się dość późno. Jednak jego obecność była dość mocno zauważona przez Stary Testament. Jednak diabeł jest wymieniany dość powściągliwie. Definiuje się go jako upadłe stworzenie, które sprzeciwiło się Bogu i za to zostało ukarane. Święty Paweł nauczał, że diabeł pojawił się w życiu pierwszych ludzi: Adama i Ewy. To on pod postacią węża namówił Ewę do nieposłuszeństwa. Mimo próśb Boga, Ewa uległa podszeptom diabła i zerwała owoc z drzewa zakazanego przez Stworzyciela. Jego podszeptom uległ też Adam. Oboje zostali za to srogo ukarani nie tylko wygnaniem z raju, ale i naznaczeniem grzechem pierworodnym. Diabeł pojawia się w przypowieści o Hiobie. To on toczy z Bogiem spór o Hioba. Wątpi w jego lojalność wobec stwórcy. Ostatecznie tak jak zawsze przegrywa, ale to Hiob okazuje się jego ofiarą. Dopiero Jezus Chrystus pomógł człowiekowi swoim przyjściem na świat, męką, śmiercią i zmartwychwstaniem. Jego działanie było też widać w postępowaniu ludzi na Ziemi. W Nowym Testamencie diabeł chce skusić także Jezusa Chrystusa. Kiedy Mesjasz, po chrzcie w rzece Jordan, udaje się na pustynie, by tam przez czterdzieści dni i nocy pościć i umartwiać się diabeł trzykrotnie wodzi go na pokuszenie i roztacza przed nim swoje możliwości. Oczywiście musi ponieść klęskę w starciu z Bogiem, ale całkiem dobrze sobie radzi z ludźmi. Jezus Chrystus swoimi kolejnymi działaniami pokonuje szatana. Świadczą o tym choćby cuda, jakich dokonuje, na przykład uwalnianie opętanych. Ostateczna rozgrywka to śmierć Jezusa na Krzyżu. Wydaje się, że diabeł jest ostatecznie pokonany. Tymczasem rozgrywka dalej trwa. Diabeł zdaje się utrudniać życie człowieka wszędzie tam, gdzie widzi dobro. I tak diabeł przeszkadza świętemu Pawłowi w udaniu się na misje do Tesaloniki. Święty Piotr Apostoł widzi go w postaci lwa, który krąży wokół chrześcijan. Diabeł jako postać przeniknął do literatury i sztuki. Często jest ukazywany jako zło ostateczne, którego nie można lekceważyć. W „Fauście” opanowuje dusze uczonego, wodzi go na manowce, niszczy. Diabeł często pojawia się w literaturze Młodej Polski. We współczesnej literaturze diabeł bardzo się zmienił. Relatywizm powoduje, że jego postać nie wydaje się tak jednoznaczna. Więcej nawet – pojawiają się utwory, w których diabeł jest tym, który przywraca właściwy porządek. Tak jest choćby w powieści Michaiła Bułhakowa „Mistrz i Małgorzata”. Tam Woland – diabeł wcale nie czyni zła. Zjawia się w Moskwie, by czynić dobro. Nagradza tych dobrych i sprawiedliwych, a karze złodziei, łapówkarzy, donosicieli. Jest inteligentny, zna słabości człowieka. Diabeł jest też częstą postacią w literaturze o charakterze ludowym. Tam również sprawia raczej dobrotliwe wrażenie.

Czym jest Duch Święty

Duch Święty to najbardziej tajemnicza osoba Trójcy Świętej. Trudno docenić jego obecność, trudno ją zrozumieć. Duch Święty występuje już w Starym Testamencie, ale dopiero Nowy Testament daje nam odczuć jak wielka jest jego rola. Można to dostrzec już na przykładzie apostołów. Po śmierci i zmartwychwstaniu Jezusa, apostołowie żyli w wielkiej niepewności. Przez trzy lata słuchali Jezusa, przebywali z nim, patrzyli na jego cuda, a potem męczeńską śmierć i do końca nie rozumieli, co się stało, dopiero Duch Święty, który zstąpił pięćdziesiątego dnia po zmartwychwstaniu Jezusa pozwolił im zrozumieć pełnię nauki Jezusa. W dodatku zyskują oni odwagę, której nie mieli. Ta odwaga jest tak duża, że każe im oddawać życie w obronie nauk Chrystusa. Piotr trzy razy zaparł się Jezusa, a potem zmarł męczeńską śmiercią, ukrzyżowany w Rzymie. To wszystko mogło się stać, bo Duch Święty

był przy Apostołach, kierował nimi i wspierał ich podczas pełnienia misji. Pismo Święte bardzo szczegółowo odpowiada na pytanie kim jest Duch Święty. Jednoznacznie odpowiada, że nie jest to jakaś emanacja Boga, jego siła sprawcza, ale sam Bóg. To trzecia osoba Trójcy Świętej. W Nowym Testamencie widzimy często jak Duch Święty się objawia. Pierwsze takie objawienie nastąpiło podczas Zwiastowania. Wtedy Archanioł Gabriel oznajmił Marii, że urodzi Syna, który jest Bogiem. Kolejne w momencie, kiedy Maria z Nazaretu odwiedza Elżbietę. Kolejne objawienie nastąpiło podczas chrztu Jezusa w rzece Jordan. Wtedy Duch Święty przybrał formę cielesną. To Duch Święty prowadzi Jezusa Chrystusa na pustynię, gdzie pości przez czterdzieści dni i nocy, a także jest kuszony przez szatana. Ewangeliści porównują zstąpienie Ducha Świętego do sposobu, w jaki ląduje gołąb. Zresztą w ikonografii bardzo często Duch Święty był przedstawiany w postaci gołębicy. Chociaż w Nowym Testamencie brakuje tak wyraźnego określenia. W dzień Pięćdziesiątnicy Duch Święty objawił się w postaci języków ognia i szumu wiatru, który wtargnął do Wieczernika. Ta symbolika Ducha Świętego jako wiatru pojawia się w nauczaniu naszego papieża Jana Pawła II, który często o tym mówił. Jego słynne kazania na Placu Zwycięstwa w Warszawie zostało zakończone słowami „Niech zstąpi Duch Twój i odmieni oblicze tej Ziemi…”. Wielokrotnie podkreślał działanie Ducha Świętego. Ten symboliczny wiatr powrócił podczas pogrzebu papieża – Polaka, kiedy przewracał kolejne strony Ewangeliarza, by je ostatecznie zamknąć na trumnie. Wszystkie Ewangelie były napisane pod natchnieniem Ducha Świętego.

Co to jest Ewangelia

Ewangelia to inaczej Dobra Nowina. Są to księgi Nowego Testamentu napisane przez ludzi pod natchnieniem Ducha Świętego. Ewangeliści postawili sobie za cel opisać życie Jezusa Chrystusa i propagować jego naukę. W skład Nowego Testamentu weszły cztery Ewangelie, chociaż wiadomo, że napisano ich więcej. Kościół tylko te cztery uznał za zgodne z jego naukami i dopuścił jako właściwe. Trzy pierwsze Ewangelie: świętego Mateusza, świętego Marka i świętego Łukasza są uznawane za synoptyczne, czyli takie które opowiadają o tych samych zdarzeniach chociaż z różnym natężeniem i z różnych punktów widzenia. Ewangelia świętego Jana jest uważana za trochę osobną, gdyż jest inna jeśli chodzi o tematykę i styl narracji. Ewangeliści opisywali zdarzenia, których byli świadkami lub mieli relację z pierwszej ręki. Tworzono je około trzydzieści lat po śmierci Jezusa Chrystusa. Ich zadaniem było przekazywanie wiedzy o Jezusie i jego naukach. Najczęściej były kierowane do gmin chrześcijańskich, które porzuciły pogaństwo. Ewangeliści przedstawiali życie Jezusa w sposób od siebie odmienny. Chociaż opowiadają o tych samych zdarzeniach, czynią to w inny sposób i na inne sprawy zwracają uwagę. Dzieje się tak dlatego, że Ewangeliści byli ludźmi o różnym doświadczeniu, wiedzy i umiejętnościach. Pierwsza Ewangelia powstała około 50 roku n.e. w języku aramejskim Jej autorem był Mateusz, który opisywał zdarzenia, których był naocznym świadkiem. Skoncentrował się na pochodzeniu i misji Jezusa. Przytoczył też najbardziej przejmujące mowy Jezusa. Święty Marek, jak inni Ewangeliści, jest świadkiem, który nie interpretuje, nie ocenia, jedynie relacjonuje wydarzenia. Bardzo interesującą Ewangelią jest ta napisana przez świętego Łukasza. Łukasz był człowiekiem wykształconym, najprawdopodobniej lekarzem, towarzyszącym świętemu Pawłowi podczas jego misji. O ile inni Ewangeliści nie poświęcali wiele uwagi Janowi Chrzcicielowi, to on uznał Jana za najważniejszą osobą zapowiadającą nadejście Mesjasza. Głównym zagadnieniem uczynił mękę, zmartwychwstanie i wniebowstąpienie Jezusa. Za najpiękniejszą Ewangelię jest uznawana ta, napisana przez Jana. Jan był apostołem, najmłodszym i umiłowanym uczniem Jezusa. Opisuje Jezusa, jako tego, który przyszedł na świat, by zbawić człowieka. Jego słowa przepełnione są emocjami i wszechogarniającą miłością do Stwórcy.

Matka Jezusa Chrystusa

Matka Boża, Bogurodzica, Boża Rodzicielka, Najświętsza Maryja Panna, Maria z Nazaretu. To tylko niektóre z oficjalnych określeń używanych w Kościołach Katolickim i Prawosławnym na określenie matki Jezusa. Jest jedną z najważniejszych osób w większości wyznań chrześcijańskich. Jej rodzicami byli Joachim i Anna. Bardzo długo nie mieli dzieci i modląc się o nie obiecali, że jeśli się narodzi oddadzą je na Bożą służbę. Kiedy narodziła się dziewczynka, zgodnie z wolą anioła nadano jej imię Maria i oddano na wychowanie kapłanom. W Złotej legendzie bardzo dokładnie opisano okoliczności, w jakich Maria z Nazaretu została żoną Józefa. W Ewangelii świętego Łukasza opisano okoliczności poczęcia Dziecka przez Marię, a także zachowanie Józefa, który dowiedziawszy się, że Maria z Nazaretu spodziewa się dziecka, zamierzał ją po cichu oddalić, dopiero interwencja anioła zmieniła tą decyzję. Maria porodziła Jezusa w Betlejem, gdzie udali się z powodu spisu powszechnego zarządzonego przez rzymskiego cesarza. Tam w stajence Maria narodziła Syna Bożego, którego adorowali pasterze i Trzej Mędrcy ze Wschodu. Niestety z powodu rzezi niewiniątek, zarządzonej przez Heroda Maria z Nazaretu i cała Święta Rodzina musiała uciekać do Egiptu. Kolejny raz spotykamy się w Ewangelii z Maryją, kiedy Jezus ma dwanaście lat i udaje się z Józefem i Maryją na Święto Paschy. Kiedy wszyscy wracają do domu, okazuje się, że nie ma z nimi Jezusa. Wracają więc do Jerozolimy i po trzech dniach poszukiwań, odnajdują Jezusa w świątyni miedzy kapłanami i mędrcami. Wtedy dochodzi do ważnej sceny, w której Maria z Nazaretu zaczyna rozumieć, że jej syn jest przede wszystkim Synem Bożym i inne będą jego losy. W czasie publicznej działalności Jezusa, Maria z Nazaretu nie występuje często, schodzi jakby na drugi plan. Jest świadkiem pierwszego cudu Jezusa w Kanie Galilejskiej. To na jej prośbę Jezus, podczas uczty weselnej, przemienia wodę w wino. Jednocześnie mówi do niej słowa, które podkreślają, że nie są tak istotne więzy krwi jak więzy duchowe wynikające z wiary w Boga. Maria z Nazaretu towarzyszy Jezusowi, ale zawsze jest jakby w tle. Jest w grupie kobiet, które służą Apostołom, ale nie odgrywają pierwszoplanowej roli. Maria z Nazaretu ponownie wraca na ważny plan, kiedy, jako cierpiąca Matka patrzy na mękę, ukrzyżowanie i śmierć swojego syna. To wtedy Jezus jakby dostrzega jej wielką miłość, troskę i prosi Apostołów o opiekę nad swoją Matką. Jednocześnie Marii powierza Apostołów. Postać Maria z Nazaretu pojawia się w Dziejach Apostolskich. Jezus zmartwychwstał, poszedł do nieba, a uczniowie, Maria i ludzie bliscy Jezusowi zamknęli się w Wieczerniku oczekując na zstąpienie Ducha Świętego. W tradycji Kościoła katolickiego Maria zasnęła i wraz z ciałem poszła do nieba. Po śmierci Chrystusa zamieszkała z apostołem Janem, który się nią zajmował. Znacznie więcej informacji na temat Matki Bożej występuje w apokryfach i Złotej legendzie. Bardzo szczegółowo opisane jest na przykład wniebowstąpienie Marii. Dogmat na ten temat został ogłoszony przez papieża Piusa XII w 1950 roku. Maria z Nazaretu to postać szczególna w Kościele. Jest otaczana szczególnym kultem dlatego, że porodziła Syna Bożego, a także za jej skromność, trwanie przy Synu, cierpienie. Maria nigdy nie jest na pierwszym planie, ale to do niej kieruje się modlitwy i prośby o wsparcie i pomoc. Większość wyznań chrześcijańskich uznaję ją za niezwykle ważną. Występuje też w innych wyznaniach, chociaż odgrywa w nich różne role. W polskim kulcie religijnym ma miejsce szczególne.

Jezus w tradycji chrześcijańskiej

Według tradycji chrześcijańskiej i zgodnie z przekazem Nowego Testamentu Jezus Chrystus narodził się w Betlejem w żydowskiej rodzinie. Był synem dziewicy Maryi, która został poślubiona cieśli Józefowi. Ewangelia Mateusza podaje, że Jezus narodził się w skromnej stajence. Jego rodzice udali się znaleźli się tam, gdyż podążyli na spis ludności, zarządzony przez cesarza Oktawiana Augusta. Nie znaleźli nigdzie miejsca, chociaż Maryja była brzemienna. Jedynym miejscem, gdzie mogli się zatrzymać była uboga stajenka. Według innej tradycji Jezus narodził się w grocie. Pierwszymi, którzy go odwiedzili byli pastuszkowie. Za przewodnictwem gwiazdy betlejemskiej do Jezusa trafili Trzej Mędrcy lub jak chcą inni – Trzej Królowie. Ofiarowali oni Nowonarodzonemu mirrę, kadzidło i złoto. Maryja z Dzieciątkiem i ich opiekun Józef zostali ostrzeżeni, że Herod Wielki w obawie o swój tron rozkazał swoim żołnierzom zamordować wszystkie nowo narodzone dzieci. Bowiem, według proroctwa, miał się narodzić król żydowski. Święta Rodzina ucieka do Egiptu przed Herodem i wraca do Nazaretu dopiero po jego śmierci. Kolejny ważny epizod z dzieciństwa Jezusa to ten, kiedy udaje się ze swoimi opiekunami do świątyni na Święto Paschy. Kiedy wszyscy wracali do domu Jezus gdzieś się zapodział. Maryja z Józefem wrócili do Jerozolimy i przez trzy dni go szukali. Wreszcie odnaleźli go między nauczycielami i uczonymi. Jezus nie tylko ich słuchał, ale bardzo rzeczowo odpowiadał i zadawał właściwe pytania. To praktycznie ostatni epizod, który znamy z dzieciństwa Jezusa na podstawie Ewangelii. Więcej informacji jest w różnego rodzaju apokryfach, ale nie są one przez Kościół uznawane. Kolejny raz spotykamy Jezusa, kiedy zaczyna publiczną działalność. Ma trzydzieści lat i przyjmuje chrzest z rąk swojego krewnego Jana. Według Ewangelii świętego Łukasza, Jan ochrzcił Jezusa w Jordanie i publicznie oznajmił, że Jezus jest Synem Bożym i oczekiwanym przez wszystkich żydów Mesjaszem. To wydarzenie zapoczątkowało prawdziwy przełom w życiu Jezusa. Zaczyna publiczne nauczanie, czyni cuda i gromadzi wokół siebie uczniów – apostołów. Pierwszym i najważniejszym apostołem ma być Piotr – skała – opoka, na której Chrystus ma zbudować swój Kościół. Nauczanie Jezusa powoduje, że gromadzą się wokół niego różni ludzie, zafascynowani tyleż słowami, które do nich kieruje, co cudami, które czyni. Pierwszego cudu dokonuje w Kanie Galilejskiej na prośbę swojej matki Maryi. Kiedy podczas wesela brakuje wina Jezus Chrystus dokonuje przemiany wody w wino. Jezus uzdrawia chorych, wskrzesza zmarłych, chodzi po wodzie, rozmnaża chleb. To wszystko mają być widome znaki, że przysłał go Bóg. Najważniejsze jego posłanie realizuje się jednak dopiero w ukrzyżowaniu. Bóg zesłał Jezusa Chrystusa na Ziemię, by zbawił człowieka. Mógł tego dokonać jedynie poprzez męczeńską śmierć. Kiedy nadszedł ten czas, Jezus udał się do Jerozolimy. Podczas Ostatniej Wieczerzy ustanowił sakrament Eucharystii i stan kapłański, a także dał ostatnie wskazówki Apostołom. Zdradzony przez jednego z uczniów Judasza, został postawiony przed sądem żydowskim i uznany winnym bluźnierstwa. Karę miał wymierzyć namiestnik cesarza Poncjusz Piłat. Początkowo Piłat nie ulegał presji arcykapłanów, by skazać Jezusa na karę śmierci poprzez ukrzyżowanie. Wszystkie cztery Ewangelie bardzo szczegółowo opisują mękę i śmierć Jezusa Chrystusa na Krzyżu. Wśród ważnych epizodów związanych z ostatnimi chwilami Chrystusa są: biczowanie, nakładanie cierniowej korony, pomoc Szymona Cyrenejczyka przy niesieniu Krzyża, rozmowy, które Jezus prowadził z kobietami płaczącymi nad jego cierpieniem, a także rozmowy ze złoczyńcami wraz z nim ukrzyżowanymi. Nowy Testament opisuje jak Jezus zmarł na Krzyżu, został pochowany, a trzeciego dnia zmartwychwstał. Ten opis męki i śmierci Jezusa ma ogromne znaczenia dla wszystkich chrześcijan i stanowi kluczowy moment do zrozumienia chrześcijaństwa. Historyczne istnienie Jezusa zostało dostatecznie udowodnione przez wielu pisarzy i badaczy. Wszystko inne jest kwestią naszej wiary.

Odmienność Ewangelii świętego Jana

Jest to czwarta i najbardziej odmienna część Nowego Testamentu. Ewangelia św. Jana przypisywana jej najmłodszemu apostołowi, „ukochanemu uczniowi” Jezusa. Jest to Ewangelia, która niejako uzupełnia wiadomości zawarte w trzech poprzednich tekstach: Mateusza, Marka, Łukasza i niejako prezentuje inną wersję tej samej prawdy o Chrystusie. Bibliści uważają, że Ewangelia św. Jana powstała pod koniec pierwszego wieku, więc jest najstarsza. Najczęściej mówi się, że powstała w Efezie, chociaż wspominana jest też Aleksandria i Antiochia. Jak w przypadku wszystkich Ewangelii jest problem z ustaleniem jej autorstwa. Autor konsekwentnie unika podania swojego imienia. Wyraźnie też marginalizuje swoją rolę. Jednak większość biblistów twierdzi, że musiał to być apostoł Jan. Pojawiają się też głosy, że Ewangelia św. Jana mogła być redagowana przez wiele lat. Prawdopodobnie pierwotny tekst mógł dyktować Jan Apostoł, ale przez lata był on opracowywany i na nowo zmieniany. W każdym razie dokładne zna on topografię terenu i przebieg zdarzeń. Musiał więc wywodzić się ze środowiska bliskiego Jezusowi, być naocznym świadkiem zdarzeń, a także pochodzić z miejsc, które tak skrupulatnie opisywał. Ewangelia św. Jana składa się z prologu, trzech zrębów głównych i epilogu. Język Ewangelii jest dość ubogi. Bibliści bardzo skrupulatnie policzyli ilość i rodzaj słow. Charakterystyczne jest i to, że Ewangelia św. Jana operuje wieloznacznością, alegorią. To powoduje, że czytelnik poszukuje, zastanawia się, może odkrywać różne podteksty. Często też występują alegorie, co świadczy, że autor mógł być powiązany z określonym środowiskiem teologicznym. Często przywoływana jest liczba siedem, która tu nabiera szczególnego kolorytu. Poszczególne wydarzenia relacjonowane w tekście mają zazwyczaj dwa znaczenia: podstawowe i symboliczne. Tak je na przykład przy opisie przywrócenie przez Jezusa wzroku niewidomemu. Podobnie jest w opisie Męki Pańskiej. Często pojawia się symbolika jasności i ciemności. O ile trzy wcześniejsze Ewangelie pokazują Jezusa Chrystusa przede wszystkim jako człowieka, to Jan zwraca uwagę przede wszystkim na jego boską naturę i do nie się odwołuje. Odwołuje się do roli Boga, który poświecił swojego Syna dla dobra ludzi. W ten sposób podkreśla bezgraniczną miłość do człowieka. Śmierć Chrystusa na Krzyżu jest spełnieniem woli Boga. Ewangelia św. Jana została napisana, by ludzie uwierzyli, że Jezus jest Synem Bożym, Mesjaszem, a ludzie powinni żyć kierując się jego miłością. Sam autor podkreśla też jej rolę w przywróceniu i utrwaleniu wiary człowieka. Omawiana Ewangelia od początku była jedną z najbardziej rozpowszechnianych i kopiowanych. Stała się też podstawą wielu dzieł malarskich i literackich.

Co zawiera Ewangelia świętego Łukasza

Święty Łukasz, autor trzeciej Ewangelii nie był Apostołem. Według tradycji jego matka miała wynająć pokój Apostołom, a św. Łukasz miał ich podpatrywać i uczyć się od nich. Pochodził z Antiochii Syryjskiej i z wykształcenia był lekarzem. Skąd o tym wiadomo? W pismach, których jest autorem występuje wiele specjalistycznych medycznych terminów, których nie mógł znać laik i jest wyraźnie zainteresowany tą tematyką. Był też jednym z najwierniejszych uczniów świętego Pawła. Ewangelia św. Łukasza została napisana w języku greckim prawdopodobnie około 70 roku. Została dedykowana Teofilowi, który był ważnym urzędnikiem w administracji rzymskiej. Istnieje też teza, że imię Teofil wcale nie musi oznaczać konkretnej osoby. Ewangelia św. Łukasza powstała już po śmierci św. Pawła, któremu Ewangelista towarzyszył podczas wypraw misyjnych. Ewangelia św. Łukasza charakteryzuje się tym, że niezwykle dokładnie opisuje życie Jezusa. Wszystko jest przedstawiane po kolei, w ujęciu chronologicznym. Przedstawiane postacie opisywane są bardzo dokładnie, z wyczuciem, świetną charakterystyką. Ewangelia św. Łukasza rozpoczyna się od prologu, w którym autor stara się wyjaśnić swoje intencje. Pisze o rzetelnym przebadaniu różnorodnych źródeł, co jasno nam pokazuje, że nie był bezpośrednim uczestnikiem zdarzeń, który ma do nich emocjonalny stosunek, co czasami może powodować pewne zaciemnienie wydarzeń. Święty Łukasz stara się być obiektywny, rzeczowy, patrzący na prezentowane wydarzenia okiem uczonego i badacza. Podkreśla, że opisywane wydarzenia są sprawdzone, opisane przez innych. To ma dodać wiarygodności jego słowom. Trzeba podkreślić też piękny język. Ewangelia św. Łukasza jest zredagowana nie tylko rzeczowo, ale napisana pięknym językiem. Widać, że tworzyła ją osoba wykształcona, obyta ze słowem, której zależało nie tylko na przedstawieniu zdarzeń, ale ubraniu ich we właściwe słowa. Ma bardzo bogate słownictwo. W dodatku doskonale operuje nim w zakresie zagadnień związanych z polityką, sądownictwem, administracją. Tam, gdzie inni Ewangeliści są bardzo nieprecyzyjni, święty Łukasz ze swobodą znaną tylko osobom wykształconym uściśla dany kontekst. Na początku tekstu informuje, że pisząc swoją Ewangelię opierał się na innych Ewangeliach, a także na słowach, które usłyszał od naocznych świadków opisywanych wydarzeń. Oczywiście Ewangelia św. Łukasza został poddana szczegółowym badaniom i udało się ustalić, że głównym źródłem jego wiedzy była Ewangelia świętego Marka. Niektóre jednak historie opisane przez świętego Marka pominął, dodał swoje lub je rozszerzył. Rzeczywiście można potwierdzić, że prowadził sporo badań własnych. Święty Łukasz napisał swoją Ewangelię na użytek nowych gmin chrześcijańskich, które wyrzekły się pogaństwa. Układ, jaką posiada Ewangelia św. Łukasza jest podobny do tej, którą napisał święty Marek. Różni je prolog, a także opowieść o życiu i narodzinach Jana Chrzciciela. Święty Łukasz wyraźnie podkreśla rolę i znaczenie Jana Chrzciciela, który przygotowywał ludzi na przyjście Jezusa Chrystusa. Relacjonuje jego działalność i męczeńską śmierć. Święty Łukasz bardzo szczegółowo opowiada też o narodzinach i dzieciństwie Jezusa. Kolejne trzy duże części poświęcone są opisowi działalności Jezusa Chrystusa w Galilei, Jerozolimie. Szczegółowo zrelacjonowana jest męka, zmartwychwstanie i wniebowstąpienie Jezusa. Uwagę badaczy zwraca fakt, że święty Łukasz wyraźnie staje po stronie osób chorych, nieszczęśliwych, odrzuconych przez społeczeństwo. Podkreśla miłosierdzie Jezusa, jego zaangażowanie w losach zwykłych ludzi. Z tej Ewangelii pochodzi przepiękna przypowieść o miłosiernym Samarytaninie lub inna równie przejmująca – o synu marnotrawnym. Do tej kategorii należy też przypowieść o nieurodzajnym drzewie figowym. Niezwykle mocno podkreślona jest rola Maryi, a także kobiet, które tak bardzo przyczyniły się do rozpowszechnienia nauki Chrystusa. Ewangelia św. Łukasza zaliczana jest do kategorii synoptycznych, gdyż podejmuje te same wątki i tematy, które znajdujemy w pozostałych Ewangeliach. W Nowym Testamencie jest umieszczana jako trzecia.

Znaczenie Ewangelii świętego Mateusza

Każda z czterech Ewangelii, uznawanych przez Kościół, była tworzona dla innego rodzaju odbiorcy. Wszystkie miały głosić „dobrą nowinę”, uczyć, kim był Jezus, przedstawiać jego życie aż do męczeńskiej śmierci, a także referować nauczanie Mesjasza. Ewangelia św. Mateusza była tworzona dla Żydów, ale i dla chrześcijan, którzy nie znali tradycji żydowskiej. Stąd w tekście wyjaśniane są zwyczaje i tradycje żydowskie. Jeśli Ewangelia skierowana byłaby tylko do żydów, takie wyjaśnienia nie byłyby potrzebne. Świadczy o tym na przykład częste cytowanie Starego Testamentu oraz systematyczne nawiązywanie do tradycji i kultury żydowskiej. Ewangelia św. Mateusza zaczyna się od szczegółowego opisu dzieciństwa Jezusa, a kończy opisem męki, śmierci na Krzyżu i zmartwychwstania Jezusa. Zasadniczy zrąb dzieli się na pięć części. Ewangelista Mateusz nie przytacza zbyt dużo słów, mów i kazań samego Jezusa. Koncentruje się raczej na opisie cudów i działalności Jezusa w Galilei, a potem Jerozolimie. Dawna tradycja chrześcijańska podawała, że Ewangelia św. Mateusza została napisana przez apostoła Lewi Mateusza, syna Alfeusza. Mateusz miał być poborcą podatkowym, który się nawrócił i został uczniem Jezusa. Współcześni badacze jednak ową tezę podważyli. Nie podają jednoznacznie imienia autora, mówią natomiast, że musiał być on Żydem. W tekście często mówi o posłuszeństwie wobec Boga, zna zwyczaje i tradycję żydowską, używa wielu semityzmów. Spierano się też nad czasem powstania. Uważano, że Ewangelia św. Mateusza była pierwszą napisaną Ewangelią, z której czerpali swoją wiedzę inni Ewangeliści. Ostatecznie teza ta została odrzucona. Badacze Nowego Testamentu jednoznacznie stwierdzili, że pierwszą była Ewangelia św. Marka. Na początku uważano, że Ewangelia powstała w Jerozolimie. Potem stwierdzono, że miejscem powstania mogła być Antiochia lub Syria. To zapewne nie byłoby takie ważne, gdyby nie wiązało się z datą powstania „dobrej nowiny”. Tu również się spierano. Wczesna tradycja chrześcijańska datowało powstanie na kilka lat po śmierci Jezusa Chrystusa. Pewne jednak wyjątki z tekstu, które przywołuje autor, wyraźnie świadczą, że tekst musiał być napisany kilkadziesiąt lat później. Obecnie przyjmuje się, że Ewangelia św. Mateusza musiała być napisana po roku 70 n.e. Oryginalnym językiem Ewangelii był hebrajski lub aramejskim. Dopiero z czasem tekst został przetłumaczony na język grecki. O języku aramejskim jako oryginalnym są przekonani przede wszystkim badacze brytyjscy. Do tego poglądu przekonują się i polscy uczeni, na przykład profesor Sinki. Kontrowersje co do pierwotnego języka są tak duże, bo Ewangelia św. Mateusza jest dostępna w tych wszystkich trzech językach i nie można jednoznacznie określić, który był pierwszym. Święty Mateusz często wspomina w Ewangelii o Izraelu jako narodzie wybranym. Jednocześnie podkreśla, że Izrael sprzeniewierzył się przymierzu z Bogiem przyczyniając się do męki i śmierci Jezusa Chrystusa. Ewangelia św. Mateusza składa się z pięciu części poprzedzonych prologiem i zakończonym epilogiem. W prologu Jezus jest przedstawiony jako „syn Abrahama”. Jego genealogia jest szczegółowo wypunktowana. Potem Mateusza relacjonuje przybycie Trzech Mędrców ze Wschodu, ucieczkę Jezusa z Rodziną do Egiptu przed rzezią niewiniątek nakazaną przez Heroda. W pierwszej części obserwujemy przygotowanie Jezusa do publicznej działalności i chrzest z rąk Jana Chrzciciela. Ewangelia św. Mateusza zawiera m.in. opis kuszenia Jezusa przez szatana. Święty Mateusz dokładnie opisuje też wybór Apostołów, a także cuda dokonane przez Jezusa jak: wstrzymanie burzy, uzdrowienie kobiety cierpiącej na krwotok lub uwolnienie z opętania córki Jaira. W tej Ewangelii pojawia się też przepiękna opowieść o siewcy lub inna o wdowim groszu. Najważniejszą częścią jest relacja z męki i zmartwychwstania Jezusa Chrystusa. Ten fragment rozpoczyna się od zdrady Judasza. Pojawia się tu również odstąpienie Piotra, który trzykrotnie zaparł się Jezusa. Ewangelia napisana przez Mateusza należy do kategorii synoptycznych.

Ewangelia świętego Marka

Jest drugą, najkrótszą i jednocześnie najstarszą Ewangelią. Ewangelia św. Marka została spisana na podstawie słów jakie miał wypowiadać Piotr Apostoł, czyli najważniejszy uczeń Jezusa, którego ten wyznaczył na swojego następcę. Piotr trwał przy Jezusie od samego początku i był świadkiem najważniejszych wydarzeń od chwili, kiedy Jezus został ochrzczony przez Jana Chrzciciela aż po mękę na Krzyżu, śmierć, zmartwychwstanie i wniebowstąpienie Jezusa. Nic więc dziwnego, że jego relacja jest bardzo wierna. Święty Marek słuchał Piotra i na podstawie jego słów zdawał relację z tego, co wydarzyło się podczas społecznej działalności Jezusa. Sam nie był uczniem Jezusa. I nie znał nawet języka aramejskiego ani tradycji żydowskiej. To dość dużo mówi o samym autorze. Przez wieki Ewangelia św. Marka nie była szczególnie ceniona. Częściej i chętniej cytowano innych Ewangelistów, dopiero jej wagę zaczęto doceniać w wieku osiemnastym. Chociaż określaną ją jako słabszą pod względem stylistycznym, to jednocześnie zaczęto doceniać to, że powstała jako jedna z pierwszych i jest ważna ze względu na badanie historyczne i teologiczne działalności Jezusa. Nie do końca też wiadomo, gdzie powstała Ewangelia św. Marka. Tradycja mówi, że prawdopodobnie miejscem powstania był Rzym. W Rzymie bardzo szybko powstała gmina chrześcijańska. Dowodem na to jest choćby List świętego Pawła kierowany do Rzymian. Wiadomo też, że w samym tekście Ewangelia św. Marka zawiera sporo typowych latynizmów. Współcześnie badacze również podtrzymują pogląd, że Ewangelia św. Marka powstała poza Palestyną i była kierowana raczej do społeczności nie żydowskiego pochodzenia. Spory dotyczą również samej daty powstania Ewangelii. Badacze zgadzają tylko co do jednego, że Ewangelia św. Marka była najwcześniejsza z tych uznanych przez Kościół. Święty Marek opisując życie Jezusa całkowicie pomija narodziny i dzieciństwo Mesjasza. Swoją opowieść zaczyna od momentu, kiedy Jezus został ochrzczony w Jordanie. Krótko i rzeczowo opisuje też działalność Jana Chrzciciela. Dalsza relacja poświęcona jest działalności Jezusa w Galilei i poza nią, wyprawie do Jerozolimy, męce i śmierci Jezusa i jego Zmartwychwstaniu. Ewangelia św. Marka została napisana w języku greckim. Badacze podkreślają, że język Ewangelii jest konkretny i rzeczowy, ale dość ubogi. Jej autor zapewne nie należał do osób wykształconych, bo często posługuje się kolokwializmami, zdrobnieniami. Zdarzają się błędy językowe. Nie widać szczególnej dbałości o piękno stylistyki nie dlatego, że autor o to nie dba, tylko raczej nie potrafi inaczej pisać. Ewangelia św. Marka nie cytuje konkretnych słów, mów Jezusa. Częściej opisuje konkretne czyny. Święty Marek nie był wytrwanym pisarzem, ale dał piękne świadectwo działalności Jezusa i jego nauki.

Po co powstały Listy Apostolskie

Biblię dzielimy na Stary i Nowy Testament. Ważną część Nowego testamentu stanowią Listy Apostolskie. Ich autorami są apostołowi, którzy po śmierci Jezusa mieli kontynuować jego misję i rozpowszechniać naukę Chrystusa. Listy były kierowane do konkretnych osób, ale znacznie częściej do grupy osób, najczęściej gmin chrześcijańskich, które zaczęły po śmierci Mesjasza powstawać. Tworzący się Kościół potrzebował wielu wskazówek i realnej pomocy. Właśnie Listy Apostolskie miały za zadanie udzielać pomocy, wsparcia, wskazówek. Dotyczyły form zachowania, wzorców obyczajowości i moralności. Dzielą się one ze względu na autorów, którzy je napisali. Dwanaście listów napisał Paweł (Szaweł), Listy świętego Piotra, Jakuba, Jana i Judy Tadeusza. Dzięki nim możemy dość dokładnie poznać naukę głoszoną przez Apostołów i ich uczniów. Zostały stworzone, by przekazywać nie tylko wiedzę o Bogu i Dobrą Nowinę o Jezusie Chrystusie, ale także udzielać praktycznych wskazówek dotyczących życia chrześcijan. My natomiast możemy się dowiedzieć na ich podstawie jakie były problemy nowego Kościoła i w jaki sposób radzono sobie z ich rozwiązaniem. Wszystkie Listy Apostolskie powstały w pierwszym wieku tworzenia się chrześcijaństwa (pomiędzy 50 a 60 rokiem). Bardzo cennym dokumentem dla naszej wiary są Listy Apostolskie, których autorem jest święty Paweł. Jest to postać bardzo niezwykła, gdyż przeszedł dzięki Chrystusowi ogromną przemianę. Był faryzeuszem, wielkim przeciwnikiem chrześcijan. Miał wziąć udział w ukamieniowaniu świętego Szczepana. Podczas podróży do Damaszku stracił wzrok i usłyszał głos Jezusa. Wtedy przeżył nawrócenie i zaczyna głosić Słowo Boże. Jest autorem dwunastu Listów. Wśród nich najbardziej znany to List do Koryntian. Listy Apostolskie miały pomagać i wspierać, a także tłumaczyć miłość Boga. I List do Koryntian taką treść zawiera. Jego najsłynniejszym fragmentem jest Hymn o Miłości, chyba jeden z najpiękniejszych fragmentów Nowego Testamentu. Autor wysławia w nim miłość jako największą potęgę. Mówi o miłości, którą Chrystus darzy człowieka, nie zważając na jego odstępstwa i grzechy. Listy Apostolskie zawierają też listy, który autorstwa nie do końca da się ustalić. Tak jest na przykład z Listem do Hebrajczyków, w którym autor porusza problem wiary. Uważa, że wiara jest rodzajem łaski. List porusza też problem wytrwałości i całkowitego poświęcenia się Bogu.